Een vonkenvanger plaatsen is een effectieve maatregel om vonken en gloeiende deeltjes tegen te houden die uit uw schoorsteen kunnen ontsnappen. Deze vonken kunnen gevaarlijk zijn voor rieten daken, houten dakpannen of droge vegetatie in de omgeving. Het plaatsen van een vonkenvanger is relatief eenvoudig en vergroot de veiligheid aanzienlijk.
Vonkenvangers zijn verplicht bij rieten daken en andere brandgevoelige materialen in de omgeving van uw schoorsteen. Maar ook zonder wettelijke verplichting biedt een vonkenvanger extra bescherming. In dit artikel leest u precies welk type vonkenvanger u nodig heeft en hoe u deze correct monteert op uw schoorsteen.
Welke vonkenvanger heeft u nodig?
Er zijn twee hoofdtypen vonkenvangers voor schoorstenen. De keuze hangt af van uw situatie en de aanwezigheid van een schoorsteenkap. Het meest voorkomende type is het losse vonkenvanger gaas van RVS. Dit gaas wordt rond de uitmonding van de schoorsteen geplaatst en vastgezet met binddraad. Deze variant is geschikt wanneer u al een regenkap of andere schoorsteenkap heeft, of wanneer u geen kap wenst.
De tweede optie is een vonkenvanger regenkap. Dit is een complete schoorsteenkap waarin het vonkenvangende gaas direct is geïntegreerd. Deze oplossing is praktisch omdat u in één keer zowel bescherming tegen regen als tegen vonken realiseert. De vonkenvanger regenkap wordt rechtstreeks op de schoorsteenpijp gemonteerd.
Bij de keuze voor vonkenvanger gaas zijn verschillende maatvoering beschikbaar. Meet de diameter of omtrek van uw schoorsteen nauwkeurig op. Het gaas moet minimaal 20 centimeter hoger reiken dan de bovenkant van de schoorsteen voor optimale werking. De maaswijdte van het gaas is doorgaans 3 tot 6 millimeter, voldoende fijn om vonken tegen te houden maar grof genoeg om rookafvoer niet te belemmeren.
Stap voor stap een vonkenvanger plaatsen
De montage van vonkenvanger gaas vereist geen gespecialiseerd gereedschap. U heeft enkel RVS binddraad nodig, een schaar of tang om het gaas op maat te knippen, en eventueel handschoenen om snijwonden te voorkomen. Werk alleen op het dak wanneer het droog is en neem passende veiligheidsmaatregelen zoals een valbeveiliging.
Meet eerst de omtrek van uw schoorsteen en voeg daar 5 tot 10 centimeter overlap aan toe. Knip het vonkenvanger gaas op de juiste hoogte, rekening houdend met minimaal 20 centimeter boven de schoorsteenrand. Rol het gaas rond de schoorsteen en zorg dat de overlap voldoende is om stevig vast te zetten. Bevestig het gaas met RVS binddraad op meerdere punten, zowel bovenaan als onderaan. Controleer dat het gaas nergens los zit en dat de afstand tot de schoorsteenpijp overal gelijk is.
Bij een vonkenvanger regenkap is de montage vergelijkbaar met het plaatsen van een gewone regenkap voor schoorsteen. De kap wordt over de schoorsteen geschoven en vastgezet met klembeugels of schroeven, afhankelijk van het model. Zorg ervoor dat de kap waterpas staat en stevig vastzit om losraken bij storm te voorkomen.
Onderhoud van uw vonkenvanger
Een vonkenvanger vraagt regelmatig onderhoud om optimaal te blijven functioneren. Roetdeeltjes en aanslag kunnen de mazen van het gaas geleidelijk verstoppen, wat de rookafvoer belemmert en de schoorsteentrek vermindert. Controleer de vonkenvanger minimaal twee keer per jaar, bij voorkeur voor en na het stookseizoen.
Reinig het gaas door het voorzichtig af te borstelen met een droge borstel of door het af te spuiten met water. Bij hardnekkige aanslag kunt u het gaas losmaken en in een sopje laten weken. RVS vonkenvangers zijn bestand tegen weer en wind, maar controleer jaarlijks op roestvorming of beschadigingen. Vervang het gaas wanneer er gaten ontstaan of wanneer de mazen te veel zijn dichtgeslibd.
Let er ook op dat vogels niet kunnen nestelen in de ruimte tussen vonkenvanger en schoorsteen. Vooral in het voorjaar is dit een veelvoorkomend probleem. Een correct geplaatste vonkenvanger met minimale ruimte tussen gaas en schoorsteen voorkomt dit effectief.
Combinatie met andere schoorsteenkappen
Veel schoorsteenbeziters plaatsen een vonkenvanger in combinatie met andere schoorsteenkappen zoals trekkappen. Dit is zonder problemen mogelijk en soms zelfs aan te raden. De vonkenvanger komt dan onderaan de schoorsteenkap te zitten, tegen de bovenkant van de schoorsteen aan. Daarboven monteert u de trekkap die zorgt voor verbeterde schoorsteentrek.
Bij roterende trekkappen of aspiromatic kappen wordt het vonkenvanger gaas tussen de schoorsteen en de kap geplaatst. Zorg dat het gaas niet in contact komt met bewegende delen van de kap. De luchtcirculatie moet vrij kunnen blijven. Bij twijfel over de combinatiemogelijkheden kunt u contact opnemen voor advies op maat.
Een vonkenvanger heeft geen negatieve invloed op de werking van trekkappen. De maaswijdte is ruim genoeg om rook en rookgassen ongehinderd door te laten. Wel is het belangrijk dat u het gaas regelmatig schoonhoudt, omdat verstopping de trek kan verminderen.
Veelgestelde vragen
Is een vonkenvanger wettelijk verplicht?
Een vonkenvanger is verplicht bij rieten daken en in sommige gemeenten ook bij andere brandgevoelige materialen in de directe omgeving van de schoorsteen. Raadpleeg uw lokale bouwverordening of brandweervoorschriften voor specifieke eisen in uw gemeente. Ook zonder wettelijke verplichting is plaatsing sterk aan te raden voor extra veiligheid.
Kan ik een vonkenvanger zelf monteren?
Ja, het monteren van een vonkenvanger is goed zelf te doen mits u veilig op het dak kunt werken. Het vereist geen specialistische kennis of gereedschap. Gebruik altijd geschikte veiligheidsmaatregelen bij dakwerk. Bij twijfel of bij moeilijk bereikbare schoorstenen kunt u overwegen een dakdekker in te schakelen.
Hoe vaak moet ik de vonkenvanger vervangen?
Een RVS vonkenvanger gaat bij normaal gebruik en regelmatig onderhoud 5 tot 10 jaar mee. Vervang het gaas eerder wanneer er beschadigingen, gaten of sterke roestvorming zichtbaar zijn. Controleer de staat minimaal jaarlijks en reinig het gaas tweemaal per jaar voor optimale levensduur.
